
พื้นฐานการวัด pH
ปรับ pH Meter ด้วยบัฟเฟอร์ ต่างจากส่งสอบเทียบอย่างไร?

กด Cal และใช้บัฟเฟอร์ก่อนวัด เป็นงานสำคัญในชีวิตประจำวันของผู้ใช้ pH Meter แต่หลักฐานที่ต้องใช้ควบคุมเครื่องมืออาจมีมากกว่าหน้าจอ Cal สำเร็จ ควรแยกให้ชัดว่าต้องการปรับเครื่อง ตรวจยืนยัน หรือทราบผลสอบเทียบพร้อมความไม่แน่นอน
เมนู Cal อาจรวมการปรับตั้งเครื่อง
ผู้ผลิตมักใช้คำว่า Calibration กับขั้นตอนในเมนูเครื่อง ซึ่งอาจคำนวณและปรับ slope หรือ offset จากสารบัฟเฟอร์ที่เลือก เมื่อเครื่องบันทึกการตั้งค่าใหม่ ความสัมพันธ์ระหว่างสัญญาณของอิเล็กโทรดกับค่าที่แสดงก็เปลี่ยนไป
ชื่อปุ่มจึงไม่เพียงพอที่จะบอกชนิดหลักฐาน ต้องดูว่าขั้นตอนนั้นเพียงเปรียบเทียบและบันทึกผล หรือปรับค่าของเครื่องด้วย และเก็บบันทึกอะไรไว้ตามวิธีขององค์กร
อ้างอิง: Hanna Instruments: How do I calibrate my pH electrode? · METTLER TOLEDO: pH Theory Guide
การสอบเทียบรายงานอะไรให้ผู้ใช้
การสอบเทียบสร้างข้อมูลความสัมพันธ์ระหว่างค่าอ้างอิงกับค่าที่เครื่องแสดงภายใต้เงื่อนไขที่กำหนด พร้อมความไม่แน่นอนที่เกี่ยวข้อง ผู้ใช้จึงนำข้อมูลไปประเมินกับเกณฑ์ของงานได้ การสอบเทียบไม่จำเป็นต้องรวมการปรับตั้งและไม่ได้แปลว่าผ่านทุกเกณฑ์โดยอัตโนมัติ
ต้องระบุว่าผลครอบคลุมเครื่องอ่านค่า หัววัด หรือชุดที่ใช้งานร่วมกัน การตรวจเครื่องอ่านค่าด้าน mV และการประเมินชุดหัววัดในสารละลายให้ข้อมูลคนละส่วน
เลือกหลักฐานให้ตรงกับงานขององค์กร
งานก่อนใช้งานอาจต้องปรับด้วยบัฟเฟอร์ตามคู่มือ ส่วนการตรวจระหว่างรอบใช้เฝ้าระวังแนวโน้มตามเกณฑ์ที่กำหนด และการสอบเทียบโดยห้องปฏิบัติการใช้รายงานผลตามขอบเขตงานที่ตกลง ทั้งสามส่วนช่วยกันดูแลเครื่องมือ แต่ไม่ควรใช้เอกสารส่วนหนึ่งแทนอีกส่วนโดยไม่ตรวจข้อกำหนด
| งาน | จุดประสงค์ | หลักฐานที่ควรพิจารณา |
|---|---|---|
| ปรับตั้งด้วยบัฟเฟอร์ | เตรียมหรือแก้ความสัมพันธ์การแสดงค่าตามคู่มือ | จุดบัฟเฟอร์ อุณหภูมิ วันเวลา และการตั้งค่า |
| ตรวจระหว่างรอบ | เฝ้าระวังสมรรถนะระหว่างการใช้งาน | ผลตรวจ เกณฑ์ ผู้ตรวจ และแนวโน้ม |
| สอบเทียบโดยห้องปฏิบัติการ | ทราบผลเทียบค่าอ้างอิง ณ เงื่อนไขที่ตกลง | ตัวตนเครื่อง จุด วิธี ผลวัด และความไม่แน่นอน |
ตกลงผลก่อนปรับและหลังปรับให้ชัด
หากต้องการทราบสภาพก่อนปรับ (As-found) ให้แจ้งก่อนเปลี่ยนการตั้งค่า เพื่อเก็บข้อมูลประกอบการทบทวนผลที่ใช้ไปแล้ว หากตกลงให้ปรับตั้ง จึงบันทึกผลหลังปรับตามงานที่กำหนด ไม่ควรย้อนสร้างผลก่อนปรับจากค่าหลังปรับ
หากต้องการคำตัดสินผ่านหรือไม่ผ่าน ให้ตกลงเกณฑ์และกฎการตัดสินที่พิจารณาความไม่แน่นอนด้วยก่อนเริ่มงาน
ส่งข้อมูลให้ SK ช่วยวางแผนสอบเทียบ pH Meter
แจ้งรุ่นเครื่องและอิเล็กโทรด ค่า pH ที่ใช้ควบคุมงาน จุดสอบเทียบ สถานที่ และข้อกำหนดของลูกค้า เพื่อให้ SK ตรวจรายการกับขอบข่าย TISI 0261 หรือ ANAB AC-3279 ที่เกี่ยวข้อง ยืนยันวิธีและเอกสารก่อนเสนอราคา
รายงานการสอบเทียบและบันทึกการปรับประจำวันควรเก็บเชื่อมกับเครื่องและหัววัดที่ใช้จริง เพื่อให้ผู้รับผิดชอบทบทวนสมรรถนะได้ต่อเนื่อง
FAQ
เครื่องขึ้น Cal สำเร็จ ใช้แทนใบรายงานสอบเทียบได้ไหม?
ต้องตรวจข้อกำหนดของงาน หน้าจอ Cal สำเร็จเพียงอย่างเดียวไม่ได้ให้ข้อมูลทั้งหมดเหมือนรายงานผลสอบเทียบและความไม่แน่นอนของห้องปฏิบัติการ
ส่งสอบเทียบแล้วไม่ต้องปรับด้วยบัฟเฟอร์ก่อนใช้อีกใช่ไหม?
ยังต้องปฏิบัติตามคู่มือและแผนควบคุมเครื่องมือ การสอบเทียบตามรอบไม่ทดแทนการดูแลและการตรวจระหว่างใช้งาน
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูบทความทั้งหมด- สอบเทียบ pH Meter: เลือกจุดสอบเทียบและเตรียมเครื่องอย่างไร
- pH Meter ค่าวัดไม่นิ่ง เกิดจากอะไร? ตรวจหัววัด บัฟเฟอร์ และอุณหภูมิ
- เตรียมเครื่องมือก่อนส่งสอบเทียบอย่างไร

